Dossier Mastenbroek

Het aantal huisbezoeken van huisartsen is de afgelopen jaren sterk afgenomen. In 2025 legden huisartsen gemiddeld 40,3 lange huisbezoeken af per 1.000 ingeschreven patiënten. In 2021 waren dat nog 69,5 huisbezoeken. Dat betekent een daling van 42 procent in vier jaar tijd. Tegelijkertijd neemt het totale aantal contactmomenten met de huisartsenpraktijk juist toe. Vooral onder de oudste patiënten is de daling van het aantal huisbezoeken opvallend groot.

De cijfers komen uit een analyse van Overstappen.nl van de jaarcijfers van Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn. Voor het onderzoek zijn de cijfers over de periode 2021 tot en met 2025 bekeken.

Huisarts legt steeds minder huisbezoeken af

Het aantal lange huisbezoeken door huisartsen is de afgelopen jaren flink afgenomen.

In 2021 ging het nog om 69,5 huisbezoeken per 1.000 ingeschreven patiënten. In 2024 was dit aantal gedaald naar 60,9. In 2025 volgde opnieuw een sterke daling, naar slechts 40,3 huisbezoeken per 1.000 patiënten.

Daarmee is het aantal huisbezoeken van de huisarts sinds 2021 met ongeveer 42 procent afgenomen.

De ontwikkeling ziet er als volgt uit:

• 2021: 69,5 huisbezoeken per 1.000 patiënten
• 2024: 60,9 huisbezoeken per 1.000 patiënten
• 2025: 40,3 huisbezoeken per 1.000 patiënten

Alleen tussen 2024 en 2025 nam het aantal lange huisbezoeken met ongeveer 34 procent af.

Waarom komt de huisarts minder vaak aan huis?

De sterke daling betekent niet automatisch dat patiënten minder zorg krijgen. Een deel van de zorg die voorheen mogelijk via een huisbezoek van de huisarts werd geleverd, kan worden overgenomen door andere zorgverleners.

Denk bijvoorbeeld aan de praktijkondersteuner ouderenzorg (POH-ouderenzorg) of de wijkverpleging.

Daardoor kan het totale aantal zorgcontacten rondom een patiënt veranderen, terwijl het aantal geregistreerde huisbezoeken van de huisarts afneemt.

Jeremy Broekman, zorgexpert bij Overstappen.nl, zegt hierover:

“De daling van het aantal huisbezoeken gaat het snelst bij de groep die het minst makkelijk naar de praktijk komt.”

Volgens Broekman hoeft een afname van huisbezoeken daarom niet automatisch te betekenen dat ouderen minder zorg ontvangen.

Tegelijkertijd neemt contact met de huisartsenpraktijk toe

Opvallend is dat het aantal huisbezoeken daalt, terwijl het totale aantal contactmomenten met de huisartsenpraktijk juist stijgt.

Tussen 2021 en 2025 nam het aantal contactmomenten toe van 5.055 naar 5.394 per 1.000 patiënten.

Dat is een stijging van ongeveer 7 procent.

Het gaat hierbij onder meer om consulten in de huisartsenpraktijk, ketenzorg en gesprekken met de praktijkondersteuner.

De cijfers laten daarmee een opvallende ontwikkeling zien: patiënten hebben meer contact met de huisartsenpraktijk, maar krijgen minder vaak een lang huisbezoek van de huisarts.

Vooral ouderen krijgen minder vaak een huisbezoek

De daling van het aantal huisbezoeken is extra opvallend bij oudere patiënten.

Juist ouderen behoren tot de groepen die traditioneel relatief vaak een huisarts aan huis nodig hebben. Toch is het aantal huisbezoeken onder deze groep de afgelopen jaren sterk gedaald.

Bij patiënten van 85 jaar en ouder werden in 2025 gemiddeld 742,2 lange huisbezoeken per 1.000 patiënten geregistreerd.

In 2021 waren dat nog 1.202,6 huisbezoeken per 1.000 patiënten.

Dat komt neer op een daling van ongeveer 38 procent.

Huisbezoek huisarts voor 75-plussers bijna gehalveerd

Ook onder patiënten van 75 tot en met 84 jaar is de daling groot.

In 2021 registreerden huisartsen gemiddeld 341,3 lange huisbezoeken per 1.000 patiënten in deze leeftijdsgroep.

In 2025 waren dat nog maar 176,1 huisbezoeken per 1.000 patiënten.

Het aantal huisbezoeken is daarmee in vier jaar tijd bijna gehalveerd.

Steeds meer ouderen ingeschreven bij de huisarts

De ontwikkeling is opvallend omdat het aandeel oudere patiënten in huisartsenpraktijken juist toeneemt.

Het percentage patiënten van 85 jaar en ouder steeg tussen 2021 en 2025 van 2,2 naar 2,6 procent.

Ook het aandeel patiënten van 75 tot en met 84 jaar nam toe. Dat percentage steeg van 6,5 procent in 2021 naar 8,0 procent in 2025.

De gemiddelde leeftijd van ingeschreven patiënten steeg in dezelfde periode van 42,0 naar 43,3 jaar.

Huisartsenpraktijken krijgen dus gemiddeld een oudere patiëntenpopulatie, terwijl het aantal huisbezoeken juist afneemt.

Krijgen ouderen nog wel zorg aan huis?

Een belangrijke vraag is of de daling van het aantal huisbezoeken door de huisarts betekent dat ouderen minder zorg thuis krijgen.

Volgens Overstappen.nl hoeft dat niet het geval te zijn.

Een deel van de zorg kan namelijk worden uitgevoerd door bijvoorbeeld wijkverpleging of een praktijkondersteuner ouderenzorg. Deze zorg valt niet onder de geregistreerde huisbezoeken van de huisarts.

Daardoor geven de cijfers over huisbezoeken van huisartsen niet het volledige beeld van alle zorg aan huis die patiënten ontvangen.

Jeremy Broekman:

“Die zorg staat alleen niet meer in de cijfers van de huisartsenpraktijk. Daardoor is niet langer goed te volgen wie thuis zorg krijgt en wie niet.”

Huisarts aan huis: wanneer komt de huisarts thuis?

Een huisarts kan een huisbezoek afleggen wanneer een patiënt door ziekte, lichamelijke beperkingen of andere omstandigheden niet in staat is om naar de huisartsenpraktijk te komen.

Een huisbezoek is vooral bedoeld voor situaties waarin een patiënt medisch gezien niet naar de praktijk kan komen.

Niet iedere medische klacht waarvoor iemand liever thuis blijft, leidt daarom automatisch tot een huisbezoek.

De huisarts of doktersassistent beoordeelt of een bezoek aan huis nodig is.

Kost een huisbezoek van de huisarts geld?

Huisartsenzorg valt onder de basisverzekering. Voor huisartsenzorg geldt geen verplicht eigen risico.

Dat geldt ook voor wijkverpleging. Voor aanvullende voorzieningen rondom zorg aan huis kunnen echter andere voorwaarden gelden.

Een voorbeeld daarvan is personenalarmering. De vergoeding daarvan kan afhankelijk zijn van de aanvullende verzekering en de polisvoorwaarden.

Het is daarom verstandig om bij aanvullende zorg altijd te controleren welke vergoeding de zorgverzekering biedt.

Eigen risico voor huisarts en huisbezoek

Veel mensen vragen zich af of zij hun eigen risico moeten betalen wanneer de huisarts thuis langskomt.

Voor huisartsenzorg geldt het verplichte eigen risico niet. Dat betekent dat een regulier bezoek aan de huisarts of huisartsenzorg niet eerst van het eigen risico wordt afgetrokken.

Voor andere zorg rondom een huisbezoek kunnen wel andere regels gelden. Bij bijvoorbeeld wijkverpleging geldt eveneens geen verplicht eigen risico, terwijl aanvullende voorzieningen afhankelijk kunnen zijn van de verzekering.

Waarom daalt het aantal huisbezoeken van huisartsen?

Uit de cijfers blijkt duidelijk dat het aantal lange huisbezoeken van huisartsen afneemt, maar de cijfers geven niet één specifieke oorzaak voor de daling.

Een mogelijke verklaring is de veranderende organisatie van ouderenzorg. Een deel van de zorg kan worden uitgevoerd door praktijkondersteuners, wijkverpleegkundigen of andere zorgverleners.

Tegelijkertijd neemt het totale aantal contactmomenten met de huisartsenpraktijk toe.

De daling van huisbezoeken moet daarom worden bekeken binnen de bredere ontwikkeling van de eerstelijnszorg.

Huisbezoek huisarts in cijfers

De belangrijkste cijfers uit de analyse:

40,3
lange huisbezoeken per 1.000 patiënten in 2025

69,5
lange huisbezoeken per 1.000 patiënten in 2021

42%
daling van het aantal huisbezoeken tussen 2021 en 2025

5.394
contactmomenten per 1.000 patiënten in 2025

5.055
contactmomenten per 1.000 patiënten in 2021

38%
daling van lange huisbezoeken bij patiënten van 85 jaar en ouder

Wat betekent dit voor patiënten?

Voor patiënten betekent de daling van het aantal huisartsbezoeken aan huis niet automatisch dat de toegang tot zorg slechter wordt.

Wel laat de ontwikkeling zien dat de manier waarop huisartsenzorg en ouderenzorg wordt georganiseerd verandert.

Vooral bij oudere en minder mobiele patiënten is het belangrijk dat duidelijk is welke zorgverlener verantwoordelijk is voor de zorg thuis.

De cijfers van Nivel laten tegelijkertijd zien dat het contact met de huisartsenpraktijk als geheel juist is toegenomen.

Conclusie: minder huisbezoeken, meer contact met de huisartspraktijk

Het aantal lange huisbezoeken van huisartsen is tussen 2021 en 2025 met 42 procent gedaald. In 2025 waren er gemiddeld nog 40,3 lange huisbezoeken per 1.000 ingeschreven patiënten, tegenover 69,5 in 2021.

De daling is opvallend bij ouderen. Bij patiënten van 85 jaar en ouder nam het aantal lange huisbezoeken met 38 procent af, terwijl het aandeel oudere patiënten binnen huisartsenpraktijken juist groeit.

Tegelijkertijd steeg het totale aantal contactmomenten met de huisartsenpraktijk met 7 procent.

De cijfers wijzen daarmee op een veranderende organisatie van de eerstelijnszorg, waarbij zorg mogelijk vaker wordt verdeeld over de huisarts, praktijkondersteuner en wijkverpleging.

Veelgestelde vragen over huisbezoek van de huisarts

Komt de huisarts nog thuis bij patiënten?

Ja. Een huisarts kan nog steeds een huisbezoek afleggen wanneer een patiënt vanwege medische of lichamelijke omstandigheden niet naar de praktijk kan komen. De huisarts of doktersassistent beoordeelt of een huisbezoek noodzakelijk is.

Hoeveel huisbezoeken legt een huisarts af?

In 2025 werden gemiddeld 40,3 lange huisbezoeken per 1.000 ingeschreven patiënten geregistreerd. In 2021 waren dat er nog 69,5.

Waarom daalt het aantal huisbezoeken van de huisarts?

Het aantal huisbezoeken neemt af, terwijl andere vormen van zorg en contact met de huisartsenpraktijk toenemen. Een deel van de zorg kan worden overgenomen door bijvoorbeeld de praktijkondersteuner ouderenzorg of wijkverpleging.

Krijg ik een huisartsbezoek aan huis vergoed?

Huisartsenzorg valt onder de basisverzekering en hiervoor geldt geen verplicht eigen risico. Voor aanvullende voorzieningen rondom zorg aan huis kunnen andere voorwaarden gelden.

Geldt het eigen risico voor de huisarts?

Nee. Voor huisartsenzorg geldt het verplichte eigen risico niet.

Krijgen ouderen minder zorg thuis?

Dat kan op basis van alleen de cijfers over huisartsbezoeken niet worden geconcludeerd. Een deel van de zorg aan huis kan door andere zorgverleners worden geleverd, zoals wijkverpleging of een praktijkondersteuner ouderenzorg.

Wat is een lang huisbezoek van de huisarts?

In deze analyse gaat het om een huisbezoek van de huisarts van 20 minuten of langer.

Over het onderzoek

Voor deze analyse onderzocht Overstappen.nl de jaarcijfers over 2025 en de trendcijfers over 2021 tot en met 2025 van Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn.

Er is gekeken naar het aantal lange huisbezoeken van minimaal 20 minuten per 1.000 ingeschreven patiënten, de ontwikkeling van het aantal oudere patiënten in huisartsenpraktijken en het aantal lange huisbezoeken per leeftijdsgroep.

De gebruikte gegevens zijn afkomstig uit openbaar beschikbare cijfers van Nivel, gepubliceerd in juli 2026.

Bron: Overstappen.nl en Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn.