Dossier Mastenbroek

Blog door journalist en radiomaker Martijn Mastenbroek

Lucia de Berk

Lucia zucht diep als er een tv-fragment wordt getoond van haar voormalig directeur Smits waarin hij zegt tot op de dag van vandaag geen spijt te hebben van zijn aangifte en mediaoptreden. Foto: Martijn Mastenbroek

Voorafgaand aan een lezing van Lucia de Berk tref ik de ‘Engel des Doods’, zoals de pers haar jarenlang noemde, aan een tafeltje bij de ingang van de kroeg. Ze oogt sterk, maar ook kwetsbaar. Ik vraag haar waarom ze voor de zoveelste keer haar verhaal wil vertellen en niet gewoon in alle anonimiteit haar leven weer oppakt. “Het is ook een onderdeel van mijn verwerking en afsluiting”, zo zegt ze. De veelbesproken vrouw drinkt een wijntje en rookt een nepsigaret met nicotine-ampullen. Nerveus om haar verhaal te vertellen voor een volle zaal is ze niet.

De zaak ‘Lucia de B.’ staat bekend als een van de grootste justitiële dwalingen in Nederland. Ziekenhuisdirecteur Paul Smits ruikt in 2001 onraad als verpleegster Lucia voor de zoveelste keer bij een onverklaarbaar sterfgeval betrokken is. Hij doet aangifte en zoekt vrijwel direct de media op. Lucia wordt aangehouden en door de Haagse politie zwaar verhoord. Ze wordt uiteindelijk veroordeeld tot levenslang. “En dat is in Nederland ook echt levenslang”, vertelt ze. In Hoger Beroep krijgt Lucia zelfs levenslang en TBS. Door tussenkomst van twee deskundigen die sterk twijfelen aan haar veroordeling wordt de vrouw uiteindelijk na zesenhalf jaar vrijgesproken, er volgt een rehabilitatie en ze krijgt een schadevergoeding. Over de hoogte van het bedrag mag ze niets zeggen.

Lucia zucht diep als er een tv-fragment wordt getoond van haar voormalig directeur Smits waarin hij zegt tot op de dag van vandaag geen spijt te hebben van zijn aangifte en mediaoptreden. Ze zegt na haar vrijlating lange tijd ontzettend boos te zijn geweest over zijn handelswijze toentertijd, maar heeft inmiddels haar rust gevonden: “Ik heb mijn leven terug en dat is het belangrijkste. Zo denk ik er nu over.” Een baan in de verpleging ziet de 52-jarige vrouw niet meer zitten: “Ik geniet van het leven, mijn dochter en kleinkind. Verder doe ik eigenlijk niet veel.” Ook woont ze nog altijd in Den Haag. Op mijn vraag of ze nog wordt aangesproken op straat zegt ze: “Mensen kijken wel, maar zeggen dan niks.” Ook haar vrienden van vroeger hebben haar niet laten vallen, maar haar oud-collega’s spreekt ze niet meer. “Die kom ik ook niet meer tegen.”

In haar verhaal komen geen nieuwe feiten, die eerder in de media zijn besproken, naar voren. Toch vertelt ze een opmerkelijk verhaal over het onderzoek van de Haagse recherche: “De politie kwam bij mijn moeder die kampte met een alcoholprobleem. Ze hebben haar niet belet tijdens het verhoor alcohol te drinken en dat resulteerde in een belachelijke verklaring. Mijn moeder zei, zo hoorde ik later in de rechtszaal: ‘In mijn buik was Lucia al een moordenaar. Ze heeft de andere helft van mijn tweeling ook doodgemaakt.’”

De rechters maakten daarnaast gebruik van een aantal deskundigen die onder andere opvoerden dat de kans 1 op 342 miljoen was dat iemand bij zoveel sterfgevallen aanwezig zou kunnen zijn. Volgens Lucia werden deskundigen die het tegendeel beweerden niet opgevoerd. Op een vraag uit de zaal dat ze zelf deze getuigen had kunnen oproepen zei ze: “Maar ik moest daarvoor betalen en dat geld had ik niet. Die mensen vragen daar geld voor. Sterker nog, ik had nog nooit zoiets meegemaakt. Ik heb in de Gouden Gids gewoon de eerste de beste advocaat gebeld. Wist ik veel.” Lucia kreeg aan het einde van haar verhaal een staande ovatie. “Als ik nu een kind hoor hoesten, geloof ik het wel”, zegt ze met een typisch Haagse tongval. Ze heeft veel verloren, maar haar humor niet.

De film Lucia de B. is vanaf 3 april te zien in de Nederlandse bioscopen. In de film spelen onder anderen Ariane Schluter, Sallie Harmsen, Annet Malherbe, Fedja van Huêt, Barry Atsma en Marcel Musters.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.

%d bloggers liken dit: